Freitag, Dezember 28, 2007

نئیله رم ؟


شمع شام فرقتم ، صبح وصالی نئیله رم ؟
بولموشام یانماق دا بیر حال ، اؤزگه حالی نئیله رم ؟
غیره عرض ائت هر نه اسبابین کی وار ای دهر دون
من کی اهل ذوقم اسباب ملالی نئیله رم؟
یوخ عجب گر ماله رغبت ، مولکه قیلماق التفات
من گدای کوی عشقم ، مولک و مالی نئیله رم؟
احتمال هجر تشویشینه ده یمز ذوق وصل
وصل کیم وار اوندا هجران احتمالی نئیله رم؟
اهل حالم، دئمه بوت وصفین منه ای بت پرست
حالی بیلمز دلبر صاحب جمالی نئیله رم ؟
نخل قدین ایسته رم کی اوندان بلادیر حاصیلیم
باخمازام شمشاده ، بر وئرمز نهالی نئیله رم ؟
ای فضولی ، قیل کمال عقل کسبین ، یوخسا من
کامل عشقم ، داخی اؤزگه کمالی نئیله رم ؟
...
ملا محمد فضولی
...
چه کنم ؟شمع شام فرقتم ، صبح وصال را چه کنم ؟
در سوختن حالی یافتم ، حال دیگر را چه کنم ؟
ای دهر دون هر حالی که داری به دیگران توصیف کن
من که اهل ذوقم ، اسباب ملال را چه کنم ؟
نیست بر مال رغبت و بر ملک محبت
من گدای کوی عشقم ، ملک و مال را چه کنم ؟
ذوق وصل به احتمال تشویش هجر نمی ارزد
وصلی که در آن احتمال هجر است چه کنم ؟
اهل حالم ، ای بت پرست بت را وصف نکن
دلبری را که حال دل را نمی فهمد چه کنم ؟
قد نخل را می خواهم که از او بلا نصیبم است
شمشاد را نگاه نمی کنم ، درخت بی بر را چه کنم ؟
ای فضولی کمال عقل را کسب کن
کامل عشقم ، کمال دیگر را چه کنم ؟

Montag, Dezember 24, 2007

کوسموشم


جانا اود ووردوم اؤزوم ، پروانه لردن کوسموشم
تا کی مجنون اولموشام ، دیوانه لردن کوسموشم
بیر غلط سؤزدور کی دئیرلر گنج اولور ویرانه ده
گنج یوخ ، ویرانه چوخ ، ویرانه لردن کوسموشم
حاصیلیم اولدو تجرددن ندامت گوشه سی
ایندی او باش آغریدان افسانه لردن کوسموشم
من ائشیتدیم ، او گولون مئیخانه لردی منزیلی
اصلی یوخ گؤردوم گلیب مئیخانه لر دن کوسموشم
خانیمانیمدان منی سالدی نباتی دربه در
عقله باخ مجنون کیمی بیگانه لردن کوسموشم
....
ابوالقاسم نباتی
...
خودم جانم را آتش زدم ، از پروانه ها قهرم
تا که مجنون گشته ام ، از دیوانه ها قهرم
غلط است اینکه می گویند گنج در ویرانه هاست
گنج نیست ، ویرانه فراوان ، از ویرانه ها قهرم
حاصلم از تجرد گوشه میخانه شد
اکنون از آن درد سرها افسانه ها قهرم
شنیدم منزل آن گل در میخانه هاست
دیدم دروغ است و حالا از میخانه ها قهرم
نباتی مرا در بدر از دیار و کاشانه ام کرد
عقل را ببین مثل مجنون از بیگانه ها قهرم

Sonntag, Dezember 23, 2007

دوبیتی ها - ابوالقاسم نباتی


دیوانه کؤنول بسدی فغان ائیلمه چوخ
راز دئلیمی خلقه عیان ائیلمه چوخ
خاموش اوتور ، فیض ازل تاپ اؤزونو
ابنای زمانی همزمان ائیلمه چوخ
...
صبح اولدو ، آچیلدی کؤنلوموز گوللر تک
تؤکدو اوزه یار زولفونو سونبوللر تک
یاهو کیمی بیزده باشلادیق ، یاهو ، هو
هم ناله چکیب چمنده بلبل لر تک
...
ای جان حزین ، بو ناله دن بیر ال چک
قوی تونگو یئره پیاله دن بیر ال چک
سیندیر قلمی ، داواتین آغزین موهر ائت
بو هامی یالان مقاله دن بیر ال چک
...
ساقی گتیر او شرابی تؤک جاما گؤرک
نئیلر او آجی داوا بو سرساما گؤرک
زاهید اونو ایچمز کی اولور آدی یامان
وئر بیرجه پیاله سن بو بدناما گررک
...
ابوالقاسم نباتی
...
دل دیوانه بس است ، کم فغان کن
راز دلمو به خلق آشکار نکن
خاموش نشین و خود را فیض ازل پندار
ابنای زمان را همزمان نکن
...
صبح شد و دلم همچو گلها باز شد
یار زلفش را همچو سنبل بر رخ پریشان کرد
ما نیز چو یاهو ، یاهو گویان
هم ناله سردادیم چو بلبل در چمن
...
ای جان حزین یک لحظه دست از ناله بردار
تنگ شراب را به زمین بگذار ، دست از پیاله بردار
قلم را بشکن ، دوات را ببند و مهر کن
از این مقاله سرتاپا دروغ دست بردار
...
ساقی بیار شراب و در جام بریز
تا ببینیم چه می کند این دوای تلخ به این بی سر و سامان
زاهد از آن نمی نوشد که بدنام نشود
پیاله ای به من بدنام بده تا ببینیم چه می شود

Mittwoch, Dezember 19, 2007

نئیله مه لی ؟


قوش اوخودو فرحله ندیک
داش اوخوسا نئیله مه لی ؟
هؤرومجه کسه آق توخودو
چالی توخوسا نئیله مه لی ؟
...
دئدیم دونیا بیر تاماشا
هر آرزوموز گلدی باشا
دئدیکلریم باشدان باشا
بوش رؤیایسا نئیله مه لی ؟
...
سسیمیز یوخ ، گورولتوموز وار
اوخوموز یوخ یاییمیز وار
دمه قویموش چایمیز وار
شکر یوخسا نئیله مه لی ؟
...
یالانلاردان جانا گلدوخ
اونا اویدوخ ، یونا اویدوخ
ات قوخوشدو دوزا قویدوخ
دوز قوخوشسا نئیله مه لی ؟
....
بختیار وهابزداه
...
چه باید کرد ؟
پرنده خواند دلخوش شدیم
سنگ بخواند چه باید کرد ؟
عنکبوت تار سفید تنید
زیگ ببافد چه باید کرد ؟
...
گفتم دنیا تماشاگه
ارزوهایمان به سر رسید
سرتاسر سخنانم
رؤیائی تو خالی باشد چه باید کرد ؟
...
صدائی نداریم ، غرش داریم
تیر نداریم ، زه داریم
چای دم کشیده داریم
شکر نباشد چه باید کرد ؟
...
از دروغها جانمان به لب رسید
فریب این و آن را خوردیم
گوشت گندید ، نمکش زدیم
نمک بگندد چه باید کرد ؟

آللاه دان قاناد ایسته دیم


آللاه دان قاناد ایسته دیم
آللاه منه خیال وئردی
بو قانادلی خیال منه
یاشاماغا ماجال وئردی
...
آللاه دان فرح ایسته دیم
آللاه منه کدر وئردی
بو کدریم قدریمه
تامام باشقا قدر وئردی
...
آللاه دان عاغیل ایسته دیم
آللاه منه اوره ک وئردی
بو اوره ک منیم عمرومه
غم اوستونه غم گتیردی
...
آلله دان دؤزوم ایسته دیم
آللاه منه غضب وئردی
من آللاه دان رحم ایسته دیم
منه بوللو عذاب وئردی
...
من آللاه دان حق ایسته دیم
ظولمونو گئن بول ائیله دی
عذابلارین کوتانینا
او سینه می یول ائیله دی
....
بختیار وهابزاده
...
از خدا بال خواستم
از خدا بال خواستم
خدا به من خیال داد
این خیال بالدار
برای زندگی فرصتی داد
...
از خدا شادی خواستم
خدا به من غم داد
غم بر سرنوشتم
سرنوشتی دیگر داد
...
از خدا عقل خواستم
خدا به من دل داد
این دل بر عمر من
غم روی غم آورد
...
از خدا تحمل خواستم
خدا به من خشم داد
من از خدا رحم خواستم
به من عذاب فراوان داد
...
من از خدا حق خواستم
ظلمش را فراوان کرد
بر خیش عذابها
سینه ام را هموار کرد

Sonntag, Dezember 16, 2007

سوال


ظولمون سونو یوخ ، حاق اونودولموش مو الهی ؟
دونیادا عدالت یاساق اولموش مو الهی ؟
دیللرده یالان ، امما کرنوللرده حقیقت
حق ظالیمه ، دوز ایری یه گولموش مو الهی ؟
مئیدان سولایان آق یالانین آل شرابیندان
میللت تپه دن دیرناغا سرخوش مو الهی ؟
ازدیکجه وطن اوغلو ، وطن اوغلونو قصدن
بیلمه م ، ازه نین قلبی مگر داش می الهی ؟
ویجدان کیمی ، اینصاف کیمی ، حیس لر ایچیمیزده
بیر یوللوق آتیلمیش می ، قووولموش می الهی ؟
هر معجزه ادراک ائلییه رکن ، بو بلانی
قانماق دا بئیین لر بو قدیر بوش مو الهی ؟
شاعر : بختیار وهابزاده
...
سوال
ظلم بی پایان ، حق فراموش شده الهی ؟
در دنیا عدالت ممنوع شده الهی ؟
دروغ نوک زبانها ، اما در دلها حقیقت
حق بر ظالم ، راستی به ریش کجی خندیده الهی ؟
از آبیاری کننده نمیدان ، از شراب قرمز دروغ
ملت سراپا مست است الهی ؟
هر قدر اولاد وطن همدیگر را له می کند به عمد
نمی دانم ، مگر دل سرکوبگر از سنگ است الهی ؟
احساساتی همچون وجدان و انصاف در وجودمان
به یکباره از دلمان خارج شده الهی ؟
هر معجزه هنگامی که این دروغ را می فهمد
برای درک ، مغزها اینقدر خالیست الهی ؟

اونودابیلمیه جکسن


سن سیز ائله بیلمه اؤله جه یه م من
قارا بیر کدره دؤنه جه یه م من
گئجه لر یوخونا گله جه یه م من
سن منی اونودا بیلمه یه جک سن
...
عمرونده ناراحات ایزیم قالاجاق
آلووم سؤنسه ده کؤزوم قالاجاق
آرخانجا همیشه گؤزوم قالاجاق
سن منی اونودا بیلمه یه جک سن
...
سن ائله بیلمه کی غمدن اوزاقسان
عمرونو گونونو اودوزاجاقسان
اؤزونو بلکه ده اودوزاجاقسان
سن منی اونودا بیلمه یه جک سن
...
منی اونوتماغا عینادین کیمی
ایلک سئوگی آغریسی ، فریادین کیمی
لاپ اؤز آدین سوی آدین کیمی
سن منی اونودا بیلمه یه جک سن
...
نصرت کسمنلی
...
تو فراموشم نخواهی کرد
فکر نکن بی تو خواهم مرد
یا به غمی تیره مبدل خواهم شد
یا شنها به خوابت خواهم آمد
توفراموشم نخواهی کرد
...
در عمرت رد ناراحتم خواهد ماند
شعله هایم خاموش شود ، خاکسترم خواهد ماند
چشمم به دنبالت خواهد ماند
تو فراموشم نخواهی کرد
...
فکر نکنی که از غم و درد بدوری
عمر و روزگار خوشت را فراموش خواهی کرد
شاید خودت را هم فراموش خواهی کرد
تو فراموشم نخواهی کرد
...
برای فراموش کردنم همچون کینه ات
همانند عشق اول و فریادت
مثل نامت و نام فامیلت
تو فراموشم نخواهی کرد

Mittwoch, Dezember 12, 2007

پیری - قوجالیق

روی نیمکتهای خالی ، زیر سایه بون خلوت
چه قشنگه با تو بودن ، چه تماشائیه غربت
تکیه دادن به درختی ، که عصای دست برگه
زیر لب خوندن شعری ، که به زیبائی برگه
پیری خوبه ، پیری آغاز غروبه
پیری لحظه رسیدن ، به شمال بی جنوبه
پیری یعنی تو زمستون ، یه نهال تازه کاشتن
رو سر هر اشتباهی ، اسم تجربه گذاشتن
مثل رم دام وهمی ، دز سه کنج وهم بیشه
به رفاقت جوانی ، پشت پا زدن همیشه
پیری خوبه ، پیری آغاز غروبه
پیری لحظه رسیدن ، به شمال بی غروبه
...
شاعر : شیون فومنی
...
قوجالیق
بوش کانافالارین اوسته ، ساکین کؤلگه لیک التیندا
نه گؤزل دی سن له اولماق ، نه گؤرمه لی دی بو غربت
او آغاجا دایانماق کی ، یارپاغین ال عصاسی دیر
بیر نغمه پیچیلداماق کی ، یارپاق گؤزللیکینده دیر
قوجالیق گؤنشین باتماسینین باشلانیشی ، یاخجی دیر
قوجالیق ، گونئیسیز قوزئییه چاتماق چاغی دیر
قوجالیق یعنی کی قیشدا ، بیر خیردا آغاج اکه سن
هر بیر خطانین آدینی ، گؤروب گؤتورمه ک قویاسان
وهمی اولکوتمه ک کیمی ، وهمین اوچ بوجاغیندا
گئنج لیق یولداشلیغیندان ، اوز دوندرسن بیر یوللوق
قوجالیق گونشین باتماسینین باشلانیشی ، یاخجی دیر
قوجالیق ، گونئیسیز قوزئییه چاتماق چاغی دیر

لحظه دیدار نزدیک است


لحظه دیدار نزدیک است
باز من دیوانه ام مستم
باز می لرزد دلم دستم
باز گوئی در جهان دیگری هستم
لحظه دیدار نزدیک است
..
های نخراشی به غفلت گونه ام را تیغ
وای نپریشی صفای زلفکم را باد
ابرویم را نریزی دل
ای نخورده مست
لحظه دیدار نزدیک است
...
زنده یاد : مهدی اخوان ثالث
...
گؤروشون چاغی یاخیندیر
گؤروشون چاغی یاخیندیر
گئنه ده من دلی یم کئفلی یم
گئنه ده ال اوره گیم تیتریر
گئنه دئیه سن آیری عالمده یم
گؤروشون چاغی یاخیندیر
...
آماندیر ، شاشیب اوزومو جیزمییاسان اولگوج
آماندیر ، ساچیمین صفاسینی پوزمویاسان آی یئل
آبیردان ائتمه یه سن کؤنلوم
آی ایچمه میش کئفلی
گؤروشون چاغی یاخیندیر

Sonntag, Dezember 09, 2007

من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم


سؤز وئردیم ، سؤز آدلی دفینه وئره
تک بیرجه اؤلومسوز قرینه وئره
اومدوم نه وئره کی ، کوسدوم نه وئره
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم ؟
...
ایتیریب اؤزوندن اؤزونو دونیا
تویلارین ، یاسلارین اؤزولو دونیا
الین اتگیندن اوزولو دونیا
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم ؟
...
عؤمرونه وای سالار وای دان اوتانماز
ساچ یولوب های سالار ، های دان اوتانماز
گونشدن اوتانماز ، آی دان اوتانمازپ
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم ؟
...
چای دی دهنه سینده خیر سیز اژدها
گئجه سی سالامات چیخماز صاباحا
ایتی بازاریندا آتیندان باها
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم ؟
...
داغ اولسان ایسته سه قولوندا ساخلار
بوکوب بیر هؤرومجه ک توروندا ساخلار
یوز ایللیک اودونو قوروندا ساخلار
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم ؟
..
بیر گؤزو ایشیقدی بیر گؤزو بوزدو
مکیرلی قادیندی ، گول چهره قیزدی
حلیم دی ، کؤورکدی ، سرتدی ، قودوزدو
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم؟
...
باشینین آلتینا یاستیق قویانلار
آیاغینین آلتینا قومبارا قویدو
نادانلار بو یوردو قومارا قویدو
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم؟
...
اولسان اؤز حاقینین کوله سی بئله
بیر اؤز ایچینده ده اؤزلری بئله
اوندان اینجییه نین بئله سی بئله
من بئله دونیانین نه ییندن کوسوم ؟
...
شاعر : ممد آراز
...
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟

سخن دادم ، دفینه ای به نام سخن بدهد
تنها قرینه ای بدون مرگ بدهد
خواستم چه داد و قهر کنم چه بدهد
من ازچه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟
...
خودش را از خودش گم کرده دنیا
مسبب جشنها و عزاها دنیا
دستم از دامنش بریده ، دنیا
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟
...
برعمرها آه و فغان می اندازد و شرم نمی کند
موی می کند و از های و هوی شرم نکی کند
از خورشی و از ماه شرم نمی کند
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟
...
رودخانه ای ، در سرچشمه اش اژدهای خیر ندیده
شبش به سلامتی صبح نمی شود
در بازارش سگش گرانبهاتر از اسب
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟
...
کوه شوی ، اگر بخواهد در آغوشش نگاهت می دارد
تا می کند و لای تار عنکبوتت نگاهت می دارد
آتش صد ساله اش را در خاکسترش نگاه می دارد
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟
...
یک چشمش روشن و یک چشمش تیره
زن مکاره ، دختر گلچهره
حلیم و کویر و خشن و شرور
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟
...
آنان که زیر سرش متکا گذاشتند
زیر پایشان خمپاره گذاشت
نادانها این خاک را به قمار باختند
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟
...
اگر بنده حق خودت نیز باشی
خودشان سرگرم خودشان هستند
از او هر کس رنجیده است این چنین
من از چه چیز چنین دنیائی قهر کنم ؟

Freitag, Dezember 07, 2007

اؤلمه م می


بو گون ایچین می وئردین بو بدنی ؟
بو وجدان می ، اینسانلیق می تؤره می
نه ظالیم عادتمیز وارمیش یا ربیم
میراث کابول ائتمیشلر منه یئنگه می
اؤلمه م می ، بنی تاشلارا وورون
تابوتا جانیم سورون
آینی تابوت ایچینده
کارداشیما گؤتورون
بو جماعات ائشیم دوستوو گیتمه سین
بابام بوردا امام شاهید وئردیریر
بن کیمی باختی قارالی وارمی دیر
تؤره میش یئنگه می آلاجاکمیشیم
خواننده : مصطفی اوغور
....
برای چنین روزی این جان را به من دادی ؟
این وجدان است ؟ انسانیت است ؟ عرف است ؟
زن داداشم را به عنوان میراث من قبول کرده اند
نمی میرم ؟ مرا بر سنگها بکوبید
تن بی جانم را داخل تابوت بگذارید
داخل همان تابوت برادرم
پیش برادرم ببرید
این جماعت ، همسرم ، دوستم برنگردند
پدرم اینجا ، امام شاهد ماجراست
تیره بختی همچون من وجود دارد ؟
عرف است ، باید زن داداشم را به زنی بگیرم

Donnerstag, Dezember 06, 2007

شجاع


حیف
می دانم که دیگر
برنمی داری از آن خواب گران ، سر
تا ببینی
خوردسال سالخورد خویش را
کاین زمان ، چندان شجاعت یافته است
تا بگوید
« راست می گفتی پدر »
شاعر : فریدون مشیری
...
اوره کلی
حئیف اولا
بیلیرم کی داها
آغیر یوخودان ، باش قاوزامییاجاقسان
تا گؤره سن
قوجالمیش خیردا بالان
ایندی ، او قدیر اوره کلی اولوبدور
کی دییه
« دوغرو دئییردین آتا »

Dienstag, Dezember 04, 2007

یوخولویام یوخولو

دولورام بوشالیرم
چاشدیرمیشام ساغ سولو
آختاریرام بولمورام
آللاها گئدن یولو
نئجه چاتیم من اونا؟
شئیطان گیریر مین دونا
داغ آتیر حاق یولونا
آزیر آللاهین قولو
...
اؤزوم اؤزومه غنیم
ایچیم ده دیر دوشمنیم
یولومو کسمیش منیم
باغ چه په ری ، داغ کؤلو
...
هر بوتا ، رام اولمورام
دؤبنوب سجده قیلمیرام
داش ده ییر آییلمیرام
یوخولویام یوخولو
....
شاعر : بختیار وهابزداه
...
خواب آلودم خواب آلود
خالی و پر می شوم
گم می کنم راست و چپ را
جستجو می کنم و پیدا نمی کنم
راهی را که به خدا می رسد
چگونه به او برسم ؟
در حالی که شیطان هزار لباس می پوشد
سنگ بر سر راه حق می اندازد
بنده خدا راهش را گم می کند
خودم از پس خودم برمی آیم
دشمن درون خودم است
راهم را سد کرده است
دیوار باغ و خار کوه
رام هر بتی نمی شوم
برایش سجده نمی کنم
سنگ می خورم و بیدار نمی شوم
خواب آلودم ، خواب آلود

Sonntag, Dezember 02, 2007

قیزلار = دخترها


گلستان جهاندا دلبرا بنزه ر گله قیزلار
وئرنده سه س سه سه اوخشار به عین بلبله قیزلار
محبت عالمین چون خلق ائتدی خالق عالم
او دم بلبل کیمی سالدی جهانه غلغله قیزلار
دولار عطرایله مجلی اهل عشقی بیقرار ائیلر
ووراندا شانه هر دمده او زولف کاکله قیزلار
جمالین هر زمان آئینه ده تزئین ائدر عورت
نئچون اخلاقینی ائتمز مزین علمله قیزلار
جهالت بحر بی پایاندی غرق ائیلر سیزی آخر
او دریادن گرک علمیله چیخسین ساحله قیزلار
اوخویوب یازمییان قیزلار اولار نامحرمه محتاج
گئدیب اگلشمز اغیاریله گر یازماق بیله قیزلار
سوادیز اولسا اولماز هیچ کس اسراریزا واقف
سوادیز اولماسا سیرریز دوشه ر دیلدن دیله قیزلار
پیامبر امر ائدیب تحصیل ائتمک کل ذیعقله
گرک اهل سواد اولسون تما عاقله قیزلار
جهالت اهلی ، اهل علمه دوشمندیر ازل گوندن
عوامین سؤزلریندن اولمیون تنگ حوصله قیزلار
سالار تسبیحه یوز یول خرج ائدنده بیر قیران باجی
اله چون آلمیوب علم حسابی جاهله قیزلار
دماغین پاک ائدر یئنگیله مادرلر مجالیس ده
سیلر هم شالیله بورنون دوشه نده موشکوله قیزلار
آنا جاهیل ، بالا جاهیل ، معاذالله جهالتدن
گؤروم یارب جهاندا قالماسین اؤلسون بئله قیزلار
چوپوق آلسا اله قیزلار ، مزمت ائیله مز لر هئچ
وورارلار طعنه یوز یئردن قلم آلسا یئره قیزلار
گئجه گوندوز ایشی غئیبت ، او جاهیل قیزلارین معجیز
اگر واعظ قویا ، مشغول اولارلار علمیله قیزلار
...
شعر از : معجز شبستری
...
دخترها
در گلستان جهان دختر شبیه گل است
وقتی با هم همصدا می شوند صدایشان شبیه بلبل است
خدای عالم چون دنیای مهر و محبت را خلق کرد
همان لحظه دخترها مانند بلبل در جهان غلغله به پا کردند
مجلس پر از عطر می شود و اهل عشق بی قرار می شوند
هر لحظه ای که دخترها شانه بر زلفشان می زنند
هر دم زن جمالش را جلو آئینه تزئین می کند
چرا اخلاقش را با علم تزئین نمی کنند دخترها
جهالت دریای بی پایانیست که شما را غرق می کند
از آن دریای باید دخترها با توسل به علم بیرون بیایند
کسی که خواندن و نوشتن نمی داند ، محتاج نامحرم می شود
با اغیار نشست و برخاست نمی کند ، اگر سواد داشته باشد دختر
اگر باسواد شوید کسی آگاه به اسرارتان نمی شود
اگر بی سواد باشید اسرارتان زبان به زبان می گردد
پیامبر تحصیل علم را برهر عاقلی واجب کرده
باید تمام دختران عاقل باسواد شوند
اهل جهالت از همان روز اول دشمن علم بود
از سخنان عوام بی حوصله نشوید ، دخترها
وقتی دختری پولی خرج می کند صد بار با تسبیح حساب و کتاب می کند
چون علم و حساب نیاموخته دختر جاهل
مادر در مجلس دماغش را با آستین لباسش پاک می کند
دختر نیز هنگام مشکل دماغش را با شالش پاک می کند
مادر جاهل ، دختر جاهل ، معاذالله از جهالت
خدایا از جهالت بمیرند دخترها
وقتی دختری چپق به دست بگیرد کسی نکوهش نمی کند
اما اگر قلم به دست بگیرد از صد جا به او طعنه می زنند
شب و روز کار دختران جاهل غیبت است ، معجز
اگر واعظ اجازه دهد ، دخترها با علم سرگرم می شوند

Freitag, November 30, 2007

گلین = عروس - معجز شبستری


بو خیردا قیز نئجه گئتسین ارین یئرین سالسین؟
تکذبانه دئدیم : وئرمه ، قوی هله قالسین
تکذبان دئدی : قیز مظهر الغرایبدیر
اوروج ناماز اونا دوققوز یاشیندا واجیب دیر
اگر بو سین ده قیز بیلمه سئیدی عئشق نه دیر
اوخوردو صیغه عقد هئچ او قیزا موللا قدیر ؟
آخوند تانری ، پیامبری چوخ بیلیر یا سن ؟
دئدیم : بلی بئله دیر ای تکذبان احسن
منی چون ائیلدی ساکت جواب قانونی
توی ائیلییب اره وئردیم قیزیم هومایونی
اونی گئجه یولا سالدیق ولی چوخ آغلاشدیق
خوروز بانلیا کیمی سویله دیک چوپوقلاشدیق
گئجه نه وقتدی بیلمم کی قاپی سه سلندی
تکذبان دئدی : دور آچ کی ینگه لر گلدی
قاپی آچیلدی ، گلیب یئنگه لر اوتوردو یئره
تکذ دئدی : خالاجان اولدومو همان فقره ؟
خالا وئریب حرکت باشینا بئش اون دفعه
دئدی قیزیم ناغیلیم وار سنه بئش اون صفحه
مشاطه ال اله چون وئردی قیزلا دامادی
مشاطه چیخدی پس عاشیق قاپینی باغلادی
یئش اون دقیقه کی کئچدی اوجالدی بیر ناله
زاواللی قیز چیغیریردی مثال بزغاله
چکیردی ناله دئییردی گلین منی آپارین
اؤتور منی ، گئدیرم ائومیزه سنی تانری
قاپی آچیلدی بو آندا سه سله نیب داماد
دئییردی : گل آنا احسان ائوین اولا آباد
قیزی گؤتوردو الینده مثال بیر قونداخ
دئییردی : بیرنظر ائیله بو آلدیغین مالا باخ
آنا دئییردی : بالا صبرینه ن پیشر حالوا
قوجاقلا باس یئره وئرمه قولاق به واویلا
قیزی قویوب یئره داماد ، آناسی آلدی
کمال شفقتیله بوینونا قولون سالدی
دئییردی : قیزدا قاچارمی عروس اتاقیندان ؟
اؤپوردو گاه اوزوندان ، گهی دوداقیندان
قیزی قوجاقا آلیب قاین آنا دئیدی کش – کش
و دولدوروب جیبینه بالدیزی نخود کیشمیش
نه کش – کشه نه نخود کیشمیشه باخیر بی فهم
آیاقلارین یئره تاپدیر دئییرکی من گئدیرم
بو سؤزلر ائیلدی من بینوانی دیوانه
پس آغزیما گلنی سؤیله دیم تکذبانه
طلوع ائتدی گونش دوشدو قلب طاقت دن
دئدیم دوروم یاتیم آزاد اولوم خیالت دن
تکذ ده ینگه لریله معا چیخیب گئتدی
سئویندیم اؤز اؤزومه کی او گئتدی سؤز بیتدی
قولو قیچی اوزادیب باشیمی موتککایه
قویاندا ، قاپینی شیددتله دؤیدو همسایه
دئدیم : نه وار ؟ دئدی : قیز باش آچیق ، آیاق یالین
قاچوب گلیب بیزه ، دینمه سنی امام حسین
دئدیم کوتک آتانین حققی دیر ، نه این کی قیزین
گوناهی یوخدور او مظلومه نین بیلیرسن اؤزون
گئدیب گتیردی قیزی لیک خیلی پژمرده
گؤزو شیشیب ، سارالیب عاریضی دل آزرده
یئتیم لر کیمی بوینون اییب پریشان حال
قوجاقلادیم دئدیم : ای نونهال حزن و ملال
نه سن ده واردی قباحت بالا نه آناندا
لباس شرعی گئییندی جهالت ایراندا
سؤزون دییه نمه دی آزاد آنلایان قیسمت
جهالت ائیله دی ایرانی مرکز بدعت
در حالتیکه نمو ائتمیوبدو پئستانی
کبیردیر ، دئدی بیر طفله وئردی فتوانی
اوخودو صیغه عقدین آخوند بی پروا
صغیری ائیله دی بیر کله قند اوچون کبرا
دئدی سالین کفنی بوینوزا دئیین شاخصی
قفانی پارچالادی خلق سؤیله دی واخصی
او چیخدی منبره چاک ائلدی گریبانین
جهالت ائیله دی بر باد معجزین جانین
شاعر میرزا علی معجز شبستری
*


عروس
با خشم گفتم : ای زن این دخترک هنوز کودک است . چگونه می تواند به خانه شوهر برود و رختخواب او را پهن کند ؟
گفت : انجام تکالیف شرعی از نه سالگی بر او واجب است . اگر دختر کبیر نبود ، ملا قدیر صیغه عقد را می خواند ؟ بگو ببینم آخوند علم فقه را می داند یا تو ؟
گفتم : آفرین بر هوش تو ای زن ، حق با توست .
چون با جواب شرعی قانع شدم . دخترخردسالم ، همایون را شوهر دادم. شب عروسی با گریه و زاری فراوان بدرقه اش کردیم . بعد از رفتنش تا خروس خوان خوابمان نبرد . نشستیم و صحبت کردیم و قلیان کشیدیم. نمیدانم چه وقت از نیمه شب بود که در خانه به صدا درآمد .
زن گفت : باز کن که ینگه ها ( همراهان عروس ) آمده اند .
در را باز کردم و ینگه ها وارد خانه شدند و نشستند .
زنم گفت : خاله جان عروسی انجام گرفت ؟
خاله سرش را چند بار تکان داد و گفت : دخترم برایت حکایتی ده صفحه ای دارم . مشاطه عروس و داماد را دست در دست هم داد . داماد در اتاق را بست . پس از دقایقی صدای ناله دخترک بلند شد ، با گریه و التماس از داماد می خواست که رهایش کند . داد می زد که بیائید مرا ببرید می خواهم به خانه خودمان برگردم .در باز شد و داماد در حالی که دخترک را بغل کرده بود به مادرش گفت : بیا جنسی را که خریده ای نگاه کن . مادرش گفت : پسر جان ( صبرنه ن حالوا پیشر ای قورا سن دن /  گر صبر کنی ز غوره حلوا سازم ) به داد و قالش نگاه نکن بغلش کن و به زمینش بزن . بعد خودش با زبان چرب و نرم خواست دختر را به برگشتن به اتاق حجله تشویق کند و خواهر شوهر نیز در جیبش نخود و کشمش ریخت . اما او نه به نخود کشمش و نه دلداری مادرشوهر گوش می کرد . یک ریز پاهایش را به زمین می کوبید و می خواست به خانه برگردد .
این سخنان من بیچاره را دیوانه کرد و هر چه از دهانم بیرون آمد به زنم گفتم .
خورشید طلوع کرد وطاقت دلم تمام شد . به خود گفتم بلند شوم و بخوابم تا از این خیالات و عذاب وجدان آسوده شوم . زنم با ینگه ها رفت و خوشحال شدم از اینکه حرفها تمام شد . دست و پا را دراز کردم تا بخوابم که ناگاه همسایه با شدت هرچه تمام تر در خانه را کوبید . در راباز کردم و پرسیدم : چه خبر است ؟
گفت : دخترت سر و پا پرهنه از خانه داماد گریخته و به خانه ما پناه آورده تو را قسم به امام حسین ( ع ) کتکش نزن .
گفتم : کتک حق پدر است نه دختر . خودت می دانی که دخترک معصومم گناهی ندارد .
رفت و دخترکم را با خود به خانه آورد . طفلکی پژمرده شده بود . چشمانش باد کرده بود . رنگ رویش پریده و دل آزرده شده بود . مانند کودک یتیم سر در گریبان و پریشان بود .
در آغوشم فشردم و گفتم : ای نو نهال حزن و ملال نه تو گناهکاری، نه مادرت . در ایران جهالت لباس شرعی به تن کرد . مرد آگاه نتوانست سخنش را با آزادی بیان کند . دخترکی را که هنوز سینه هایش رشد نکرده کبیر اعلام کرده و کودک صغیر را در ازای یک کله قند کبیر اعلام کرد . آنگاه گفت که کفن بپوشید و شاخصی بگوئید و سرتان را بشکافید. او بر منبر پیراهنش را چاک کرد و جهالت جان معجز را به باد داد

سیزه من نئیله میشم ؟


باشیما زولف قویوب ساققالی قیرخدیرمامیشام
خلق دن روشوت آلیب ، کیسه می دولدورمامیشام
جددیزین وقف سویون مولکومه آچدیرمامیشام
ای شبسترلی داداشلار سیزه من نئیله میشم ؟
...
بیر قیران پول آپاریر دولت ایران دری دن
ظولم ائدیر فرقه قصابه اوتانمیر تاری دان
مهر ذبحیه آلیر باج اؤلودن هم دیری دن
من بئله ظولم و ستم خلقه روا گؤرمه میشم
ای شبسترلی داداشلار سیزه من نئیله میشم؟
...
گؤروسوز من نه آژانم نه قازاق ای کیشی لر
گؤرمویوب قوندارا هرگز بودابان ای کیشیلر
سالمیشام لیفه شلواریمه باغ ای کیشی لر
پانتولون گئیمه میشم بوغلاریمی بورمامیشام
ای شبسترلی داداشلار سیزه من نئیله میشم ؟
..
کفرومه حکم ائله دیز هانسی گناهیله منیم
جورمومو ثابت ائدین بیرجه گواهیله منیم
نه طلاق ایله ایشیم وار نه نکاحیله منیم
قیزی زی حاضیر ائدیب مجلیسه دیندیرمه میشم
ای شبسترلی داداشلار سیزه من نئیله میشم ؟
...
من فیلانکس دئییلم صیغه مه ایراد ائده سن
گئت کبین کسمه دیه اوستومه فریاد ائده سن
ییخاسان خلقین ائوین اؤز ائوین آباد ائده سن
من هله هیچ کسین قلبینی سیندیرمامیشام
ای شبسترلی داداشلار سیزه من نئیله میشم ؟
...
ای عمو چک قیلیجین ائیله مربایه هجوم
شیربرنجه ، خامایا ، هم قارا دولمایا هجوم
بی جهت ائیله مه چوخ معجز شیدایه هجوم
من مگر ایلده بئش اون یول سیزی گولدورمه میشم
ای شبسترلی داداشلار سیزه من نئیله میشم ؟
...
میرزا علی معجز شبستری
...
من چه بد به شما کردم ؟
موهایم را بلند نکرده ، ریشم را نتراشیده ام
از مردم رشوه نگرفته ، کیسه ام را پر نکرده ام
آب وقفی حدتان را بر ملک باز نکرده ام
ای برادران شبستری چه بدی به شما کرده ام ؟
...
دولت ایران از هر پوست یک ریال سود می برد
بر صنف قصاب ستم می کند و از خدا خجالت نمی کشد
مهر ذبحیه هم از مرده و هم از زنده می گیرد
من چنین ظلم و ستمی بر مردم روا ندانسته ام
ای برادران شبستری چه بدی به شما کرده ام ؟
...
می بینید من نه آجان و نه قزاقم ، ای مردان
هرگز این پاهایم کفش مد جدید ندیده ای مردان
به دور شلوارم بند بسته ام ای مردان
شلوار مد جدید نپوشیده ام ، سبیلهایم را چرب نکرده ام
ای برادران شبستری چه بدی به شما کرده ام ؟
...
به کدامین گناه حکم بر کفرم دادید؟
جرمم را با یک گواهی ثابت کنید
نه با طلاق و نه با نکاح سر و کار دارم
دخترانتان را به مجلس نخواسته و سوالی نپرسیده ام
ای برادران شبستری چه بدی به شما کرده ام ؟
...
من فلانی نیستم که بر صیغه ام ایراد بگیری
با گفتن عقد برای کسی نخوان سرم فریاد بکشی
خلق را خانه خراب کنی و خانه خودت را آباد کنی
من هنوز دل هیچ کسی را نشکسته ام
ای برادران شبستری چه بدی به شما کرده ام ؟
...
ای عمو شمشیرت را بکش و بر مربا حمله کن
به شیربرنج و خامه و هم دلمه سیاه حمله کن
بی جهت و زیادی به معجز بیچاره حمله نکن
من مگر کم در مجالس شما را خندانده ام
ای برادران شبستری چه بدی به شما کرده ام ؟

Montag, November 26, 2007

یاز قلم نازلی آنامدان


یاز قلم نازلی آنام دان ، کی قُولوم یازماغا قاخمیر
او گؤزل مهریبانیم دان ، کی الیم دای اونا چاتمیر
یازگینان تایسیز آنام دان ، او قارا تئللی مارال دان
تا کی بو طبعیم اویانسین ، کی اونون لاییقی یازمیر
یازگینان گؤیچک آنام دان ، او شیرین لای لاییسین دان
بیه بولسون کی بو گؤزلر ، باشقا بیر لای لایا یاتمیر
او کی گئتدی ائله بیر گولزاریمین باغبانی گئتدی
سولدی قلبیمده کی گوللر ، اونا بیر گول داحا آشمیر
گلیر او هی یوخوما سویلویوری آغلاما بسدی
اُولموری آی آنا جانیم بو کؤنول دای سؤزه باخمیر
دییللر آهو باخیشلی او آنان گؤیلره اوشدی
سن کی من سیز گئتمزییدین ، بو منیم بینیمه باتمیر
...
شاعیر : وحید شکرزاده

….
قلم بنویس از مادر نازنینم
قلم بنویس از مادر نازنینم، که دستانم قادر به نوشتن نیست
از آن زیبای مهربانم ، که دیگر دستم به دامانش نمی رسد
بنویس از مادر بی همتایم ، از آن آهوی سیه مویم
تا طبعم به جوش آید ، که شایسته مقامش بنویسد
بنویس از مادر زیبایم ، از لالائی شیرینش
بلکه بداند که این چشمان ، با لالائی دیگری نمی تواند بخوابد
او که رفت ، گوئی گل گلزارم رفت
گلهای دلم پژمردو دیگر باز نمی شود
او بخوابم می آید و گوید که نکن گریه برایم
نمی توانم مادر جان ، دلم حرفم را گوش نمی کند
می گویند آن مادر آهو چشمت به آسمانها پر کشید
تو که بی من نمی رفتی ، نمیتوانم بپذیرم

Dienstag, November 20, 2007

آغلاییر


ایمکان کئچدی بیر ظالیما
دوشدوک جهنم یولونا
یئردکی لرین حالینا
گؤیده ملک لر آغلاییر
...
کیم اودوزدو بو اویوندا
بدبختلیک خالقین ساییندا
پنجره نین او تاییندا
دلی کولک لر آغلاییر
...
میللتین پولو ساتقیندا
نامردلر مردین آتیندا
قصاب پیچاغی آلتیندا
بوغاز اینک لر آغلاییر
...
باخان یوخ آمانا آها
توکندی صبریمیز داها
اومود قالمادی ساباحا
آرزو دیلکلر آغلاییر
...
وظیفه ده نادان دسته
ناموس اؤلوب ، ویجدان خسته
شهیدلرین قبری اوسته
سولان چیچک لر آغلاییر
...
گؤزوموزده یاش قالمادی
بیر دوست ، بیر یولداش قالمادی
بیر سالامات باش قالمادی
بوداق سیز کؤک لر آغلاییر
...
نصرت کسمنلی
....
می گرید
امکان افتاد دست یک ظالم
افتادیم به آتش جنم
به حال زمینی ها
فرشته در آسمان می گرید

یکی باخت این بازی را
بدبختی به تعداد انسانها
در آن سوی پنجره
کولاک دیوانه می گرید

پول ملت دست فروشنده
نامرد سوار بر اسب مرد
زیر چاقوی تیز قصاب
گلوی گاو می گرید

کسی توجهی به آه و فغان نمی کند
صبرمان تمام شد دیگر
امیدی نماند به سحر
امید و آرزوها می گریند

گروه نادان هست دسته
ناموس مرده ، وجدان بیمار
بیر سر قبر شهیدان
گلهای پژمرده می گریند

در چشمانمان اشک نماند
دوست و همدمی نماند
سر سلامتی نماند
ریشه های بی شاخ و برگ می گریند

Montag, November 19, 2007

چینیمده بیر تئلین گلیب


چینیم ده بیر تئلین گلیب منیمله
دولانیب بوینوما ، آچا بیلمیرم
بیر اوجو جهنم ، بیر اوجو جنت
من بو قیل کؤرپوسون کئچه بیلمیرم
...
چینیم ده بیر تئلین گلیب منیمله
اومیدسیز سئوگینین سون آهی کیمی
کؤکسومه باش قویوب آغلاییر سانکی
بیر قیزین دوزه لمه ز گوناهی کیمی
...
چینیمده بیر تئلین گلیب منیمله
بو گئجه تئلینه قیسیلاجاغام
گؤتوروب آتماغا الیم گلمه ییر
گؤزسه لر تئلیندن آسیلاجاغام
...
چینیمده بیر تئلین گلیب منیمله
چینیمده ائله بیل ملک یوکو وار
یاندیرسام اؤزونو یئتیره جکسن
تئل دئییل ، چینیم ده سیمرغ توکو وار
...
چینیمده بیر تئلین گلیب منیمله
اؤپوپ اوخشاییرام من سئوه – سئوه
مئیدان اوخویورام یوخسا اؤلومه
کفنیم بوینومدا گلمیشه م ائوه
...
چینیمده بیر تئلین گایب منیمله
بو یوکون آلتیندا سانکی چؤکورم
بیر نور منبعی سن ، هامی دان گیزلی
سندن ائویمیزه ایشیق چکیرم
...
چینیمده بیر تئلین گلیب منیمله
درنادیر قاطاردان آیریلیبدی او
ائویمدن اولفتی کسمه یه حاضیر
قیلینج تک قینیندان سیریلیبدی او
...
چینیمده بیر تئلین گلیب منیمله
صفامی ، جفامی گتیره جکدیر؟
هاردانسا بیر قارتال شیغییب بلکه
یووا قورماق اوچون گؤتوره جکدیر
..
چینیمده بیر تئلین گلیب منیمله
بو گئجه یوخوما اولاجاق غنیم
بو گئجه بیر تئلین گلیب منیمله
بو گئجه تئلینه قوربانام سنین
...
نصرت کسمنلی
...
روی کتفم آمده تار مویت
روی کتفم آمده تار مویت
آویخته دور گردنم ، نمی توانم بازش کنم
یک سرش به جهنم ، یک سر بهشت
از این پل صراط نمی توانم بگذرم
...
روی کتفم آمده تار مویت
بسان آخرین آه یک عشق نا امید
گوئی سر بر گلویم نهاده و می گرید
همانند گناه نابخشودنی یک دختر
...
روی کتفم آمده تار مویت
امشب بر تارمویت پناه خواهم برد
دستم یاری برداشتن و دور انداختن را ندارد
اگر ببینند بر تار مویت آویزان خواهم شد
...
روی کتفم آمده تار مویت
گوئی بر کتفم باری از ملک است
اگر بسوزانمش خودت را می رسانی
گوئی مو نیست پر سیمرغ است بر کتفم
...
روی کتفم آمده تار مویت
عاشقانه می بوسم و نوازشش می کنم
نکند در مقابل مرگ رجز می خوانم
کفنم بر گردنم به خانه برگشتم
...
روی کتفم آمده تار مویت
گوئی زیر این بار فرو می روم
همانند نوری هستی پنهان از همه
با تو به خانه ام نور می کشم
...
روی کتفم آمده تار مویت
درنائیست که از قافله دور مانده
آماده بریدن الفت از خانه ام
همانند شمشیر از غلافش بیرون آمده
...
روی کتفم تار مویت آمده
صفا و جفایم را خواهد آورد ؟
شاید شاهین به او حمله کرده
بلکه به لانه اش او را خواهد برد
...
روی کتفم تار مویت آمده
امشب وبال خوابم خواهد شد
امشب تار مویت با من آمده
امشب فدائی مویت خواهم شد

Freitag, November 16, 2007

گرچک گوناهکاردیر


غریبه ایامدیر ، اوز آستار اولموش
بازاردا ساتان چوخ ، آمما آلان یوخ
منیم اورهگیمده ایندی یول ووروب
یئنگه لر اویناییر چپیک چالان یوخ
...
آزادلیق قوللاردا بیر کمند اولوب
ایندی قارقالاردا گوله بند اولوب
فلکین گردیشی ترسه وند اولوب
گرچک گوناهکاردی آما یالان یوخ
...
ماشالله چیخمیشیق گؤیون سئیرینه
بیلن یوخ بو ایشین شری خئیری نه
قیلان سجده قیلیر تک اؤز خئیرینه
حاققا سجده ایله ناماز قلان یوخ
...
بیر اوووج تورپاقدیر هامینین سونو
ساغ ایکن بیر کیمسه دوشونمور بونو
هامیمیز آج گؤزوک الله خوفونو
قلبینه روحونا والله سالان یوخ
...
اؤلولر دیری دیر ، دیری لر اؤلو
ایستی دیر دونیانین اودوندان کؤلو
دوغرو دانیشانین کسیلیر دیلی
اؤلدورن حاقلی دیر ایندی اؤلن یوخ
بختیار وهابزاده
....
حقیقت گناهکار است
ایام غریبی است رو آستری شده
در بازار فروشنده اش زیاد است و خریداری نیست
در دل من حالا راه پیدا کرده
ینگه ها می رفصند و کف زننده نیست
...
آزادی در بازوها کمندی شده
حالا کلاغها هم عاشق گل می شوند
گردش فلک چپ و راست شده
حقیقت گناهکار است ، اما دروغ نه
...
ماشالله که به سیر آسمانها رفته ایم
کسی نمیداند خیر و شر این کار چیست
سجده کننده سجده می کند برای خیر خودش
برایحق سجده کننده و نماز خوان نیست
...
یک مشت خاک است جایگاه همه
هنگام سلامتی کسی این را درک نمی کند
همه چشم گرسنه ایم ، ترس از خدا
کسی به دل و رحش نمی آورد به خدا
...
مرده ها زنده اند ، زنده ها مرده
خاکستر دنیا از آتشش داغ تر است
زبان کسی که خقیقت می گوید بریده می شود
حالا حق با قاتل اسن نه با مقتول

گل دودی


من از احساس تهی بودن لبریزم
لبریز
و این فراوانی قحطی است که گهگاه مرا
در تب آتشین مزرعه جانم
می جوشاند
و از این جوشش بی آب عجیب
چهره کاغذی دفتر شعرم ناگه
جان می گیرد
گل می اندازد
گل بی مانندی است
ولی افسوس تنش را
رگه هائی از دود
رنگ و بو می بخشد
نادیا انجمن
...
دومان چیچگی
من بوشلوق دویغولارینان دولویام
دولو
و بو قیتراقلیقین بوللوغودور کی هردن
جانیمین زمیسین خسته لیق اودوینان
قاینادیر
و بو سوسوز قایناماقینان
شعر دفتریمین ورقی جانلانیر
چیچکله نیر
بیر تای سیز چیچکدیر بو
اما حئیف بو چیچک اؤز جانینی
دومانین دامارلاریندان آلیری
هم رنگین هم ایی نی

Sonntag, November 11, 2007

قورخو = ترس



قورخو
منیم سول الیمده یانیق یئری وار
او منه تحفه دیر کؤرپه لیگیمدن
اودون اودلوغوندان خبرسیز واخلار
الیمی مانقالدا یاندیرمیشام من
...
منه جیز دئدیلر
آنجاق قورخمادیم
الیمی یاندیریب تانیدیم اودو
منیم حیاتیله ایلک تانیشلیغیم
الیمی یاندیران اوددان باشلادی
...
اوخشادی گؤزومو هله اوشاق کن
اوجاغین آل الوان آلاوی کؤزو
دونیایا گله لی بیلمیرم ندن
نییه وورولدوقسا یاندیریر بیزی
...
من اوددان قورخمادیم یاناناقدر
من قورخو بیلمه دیم قانانا قدر
ائله کی یاندیم
اودلا اویناماقدان قورخدوم دایاندیم
باشلاندی قورخو
باشلاندی احتیاط
باشلاندی حیات
...
شاعر : بختیار وهابزاده
...
ترس
در دست راست من نشان سوختگیست
آن هدیه دوران نوزادیم است
از زمان بی خبری از آتش بودن آتش
دستم را در منقل سوزانده ام من
...
به من گفتند « جیز »
اما نترسیدم
دستم را سوزاندم و آتش را شناختم
آشنائی اول من با زندگی
با آتشی که دستم را سوزاند شروع شد
...
ناز کرد چشمم را هنگام کودکی
شعله و زغال گداخته رنگارنگ اجاق
از روزی که به دنیا آمدم ، نمی دانم چرا
هر چه دلبسته اش می شویم ، می سوزاندمان
...
من از آتش نترسیدم تا نسوختم
من نترسیدم تا زمان فهمیدن
وقتی که سوختم
از بازی با آتش ترسیدم ایستادم
ترس شروع شد
احتیاط شروع شد
زندگی شروع شد

Freitag, November 02, 2007

دیلنچی = گدا


رد اول قایودان آغلاما زار – زار دیلنچی
واققیلداما بایقوش کیمی ادبار دیلنچی
...
بو مجلیسیمیز ، مجلس احسان دیر اگر چه
دوزدوکلریمیز نعمت الوان دیر اگر چه
احسان فقرا کس لره شایان دیر اگر چه
بیر عادت ارثیه دخی وار دیلنچی
رد اول قاپودان آغلاما زار – زار دیلنچی
...
دئولتلی لریز مقصدیمیز عیش و صفادور
مهمانلاریمیز بوسبوتون ارباب غنادور
کؤک دور ، یئکه دیر ، بوینو یوغوندور ، نجبادور
به یک دور ، آغادور ، آغزی دعالی علمادور
پیشمیشلریمیز مین جوره لذتلی غذادور
تیکمه گؤزونو میطباغا بی عار دیلنچی
رد اول قاپودان آغلاما زار – زار دیلنچی
...
دخلی بیزه نه بوشدا قالوب دست سؤالون
یا اینکی آجیندان مه له شیر اهل و عیالون
باخ – باخ نئجه چیرکین دور او منحوس جمالون
حاخ توق اوزونه ، صورتی مردار دیلنچی
رد اول قاپودان آغلاما زار – زار دیلنچی
...
دئولتلی نئیچون صرف ائدوب اؤز بذل و سخاسین
اعیانی قویوب دویدورا شهرین فقراسون
توکسون گؤروم الله اوزونون شرم و حیاسین
ال چک یاخامیزدان ایتیل ادبار دیلنچی
رد اول قاپودان آغلاما زار – زار دیلنچی
...
بیر دفعه فقیر اولدوغونو آنلادا زینهار
دئولتلی لرین پیشمیشینه اولما هوسکار
یوخسا یمه که بیر کؤتک ، او جانینی قورتار
ائتمه بو قدر بیزلری آزار دیلنچی
رد اول قاپیدان آغلاما زار – زار دیلنچی
...
فقر اهلی غنی لر له ملاقات ائده بیلمز
دولتلی یه اینسانلیقین اثبات ائده بیلمه ز
دولتلی فقیرایله مساو.ات ائده بیلمه ز
نقصان گتیرر شانینه بو کار دیلنچی
رد اول قاپودان آغلاما زار – زار دیلنچی
....
میرزا علی اکبر صابر طاهرزاده
...
گدا
از جلو در برو کنار گریه نکن زار زار ، گدا
مانند جغد زار نزن گدا
...
اگر چه این مجلس ما مجلس احسان است
اگر چه آنچه که چیده ایم نعمت الوان است
اگر چه بخخش به فقرا شایان است
یک عادت موروثی هم هست ، گدا
از جلو در برو کنار گریه نکن زار زار، گدا
...
ما ثروتمندانیم و مقصدمان عیش و صفاست
میهمانان ما همگی ارباب و اغنیاست
چاقند ، بزرگند ، گردن کلفتند ، نجیبانند
بیک اند ، آقایند ، عالمان دهان دعایند
غذاهایمان هزار نوع غذای خوشمزه است
چشم به مطبق ندوز گدای بی عار
از جلو در برو کنار گریه نکن زار زار ، گدا
به ما چه دست گدائیت خالی مانده
یا اینکه اهل عیالت از گرسنگی می نالند
نگاه کن ، نگاه کن جمال نحست چقدر زشت است
تف به رویت ای مردار گدا
از جلو در برو کنار گریه نکن زار زار ، گدا
...
ثروتمند بذل و سخایش را صرف کرده
که اعیان را رها کند و گدا را سیر کند ؟
اهلی که خدا شرم و حیای صورتت را بریزد
دست از یقه مان بردار گم شو ای گدا
از جلو در برو کنار گریه نکن زار زار ، گدا
یک بار فقیر بودنت را بفم ، زنهار
هوس غذای ثروتمندان را نکن
وگر نه از ضربه ما جانت را نجات ده
اینقدر آزارمان نده
از جلو در بور کنار گریه نکن زار زار ، گدا
...
فقیر نمی تواند با ثروتمند ملاقات کند
به ثروتمند نمی تواند انسان بودنش را اثبات کند
ثروتمند نمی تواند با فقیر مساوات داشته باشد
چون این کار به نقص او خلل وارد می کند ، گدا
از جلو در برو کنار گریه نکن زار زار ، گدا

Sonntag, Oktober 28, 2007

بیر گول دردیم


بیر گول دردیم یار باغیندان
گول سارالیب سولان دئییل
چوخ سئونلر گؤروب دونیا
سنه ، منه قالان دئییل
...
اوینا سئودیجییم اوینا
غم غصه نی یاخین قویما
دوغرانسامدا قسما – قیما
کؤنول سندن دؤنه ن دئییل
...
یاشاییریق عمور ته زه
باخمارام بیر اؤزگه قیزا
آندایچیرم سئوگیمیزه
بو محبت یالان دئییل
...
اؤز حاققندیر چوخ اؤیونسه ن
من یئر اوغلو سن گؤیونسن
کؤنلوم بیلیر ارکؤیون سن
هر سؤزونه سینان دئییل
...
شاعر : نصرت کسمنلی
...
گلی چیدم
گلی چیدم از باغ یار
این گل زردشدنی و پژمردنی نیست
دنیا خیلی عاشقها دیده
به من و تو ماندنی نیست
...
برقص سوگلیم برقص
غم و غصه را دور و برت راه نده
اگر قیمه قیمه شوم
دلم از تو جدا شدنی نیست
...
تازه زندگی می کنیم
به دختر دیگری نگاه نمی کنم
به عشقمان قسم می خورم
این محبت دروغ نیست
...
حق خودت است اگر زیاد خوشحال باشی
من پسر زمینی و تو آسمانی هستی
دلم میداند که یکی یکدانه ای
به هر سخنت شکستنی نیست

شئیدا بولبول


شئیدا بولبول فغان ائتمه،غم ائتمه
بوگون- صاباح گول آچیلیر، یاز اولور
عزیز ساخلا غنیمت بیل وجودون
وفاسی یوخ گولون ، عؤمرو آز اولور
دئگیلن فرهادا : ای محنت پیشه
شیریندن اینجیمه ، چال داشا تیشه
عاشیق – معشوق آراسیندا همیشه
عیشوه اولور ، غمزه اولور ، ناز اولور
خدمه لر دورور ساغ و سولوندا
جواهر بازوبند ایکی قولوندا
فواره لر ایشلیر دائم گؤلونده
یاشیل باشلی اؤردک اولور ، قاز اولور
نباتی ، سئومیشه م بیر دیلسیتانی
بیر سؤزو گول شکر ، غنچه دهانی
داخی فاش ائیله مه سر نهانی
عاشیقین کؤنلونده یوزمین راز اولور
....
شاعر : ابوالقاسم نباتی
...
بلبل شیدا
بلبل شیدا فغان نکن ، غم مخور
امروز فردا گل باز می شود ، بهار می رسد
وجود خودت را عزیز نگه دار و غنیمت بدان
گل وفا ندارد ، عمرش کم است
به فرهاد بگو : ای محنت پیشه
از شیرین نزنج ، تیشه بر کوه بزن
همیشه بین عاشق و معشوق
عشوه و غمزه و ناز هست
خدمه ها در چپ و راستش می ایستند
جواهر و بازوبند در هر دو دستهایش
فواره ها در استخرش دائم آب فشانی می کنند
اردک سبز سر و غاز همیشه هست
نباتی ، عاشق دلستانی شده ام
یکی که سخنش گل و شکر و دهانش غنچه است
دیگر راز نهانیت را فاش نکن
در دل عاشق هزار و یک راز هست

ار یا آت ؟


ار یا آت ؟
ار ائوینده ائشیتدیم ، بیر تازا سؤز من گئنه
بیر سؤز دئدیم باغیردی ، مینیک وئرمه نه م سنه
دئدیم بایرامدیر گئداخ ، ائل طایفاما گؤروشه
بایرام بوندان اؤتوردو، هاوالار بیر ده ییشه
حرمت ائیله بیر آزجا ، آق بیرچک آق ساققالا
بیزلر گئده ریک قالار ، یاخجی لیق بو دونیادا
دوسلوغو تازالییاق ، کدورتدن نه چیخار ؟
تازا ایلده کوهنه درد ، والله باغریمی سیخار
سویله ندی : چوخ دانیشما ، ایشلریمه قاریشما
هر نه دئسه م من سنه ، نییه نولار سوروشما
دئدیم پیس سؤز دئمه دیم ، بیر خطا ائیله مه دیم
ایسته دیم کی بایرامدا ، منده گؤروشه گئدیم
باغیردی کی : آروادسان ییغیش اوتور یئرینده
من بیر خانین اوغلویام ، مینیک وئرمه ره م سنه
کیشی اوتوران یئرده ، آرواد آرتیق دانیشماز
کیشی نین ایشلرینه ، هئچ بیر زامان قاریشماز
اونون بو سؤزلریندن ، گوزوم چیخدی کلله مه
اوره گیم دئدی منه ، داها هئچ بیر سؤز دئمه
آمان گئنه دؤزمه دیم ، بیرداها دیله گلدیم
بیرده چیغیردی منه ، قورخوسوندان تیتره دیم
گئنه دئدیم : نازلی یار البت پاشا و خان سان
مینیک وئرمه کده نه دیر ، نعوذ بالله آت سان ؟؟
بو دؤنه کی نریلده دی ، قلمه تکین اسدیم
نه یالان کی ته پیکدن ، قورخوب سه سیمی کسدیم
آمان الله بیر آت نان ، وصلت ائیله میشم من ؟
گؤزوم چلپه شیک گؤروب ، خطا ائیله میشه م من ؟
بیر آتیلان آدامین ، یئر گؤی قدر فرقی وار
ته زه آنلادیم هله ، گؤره جک گونلریم وار
بئیله یاریم آداما ، من نئجه سؤز قاندیریم
یاخجی پیسین فرقینی ، آخ نئجه بس آندیریم
الغرض آی خانیملار ، یازدیم کی اوخویاسیز
خانیملارین دردینی ، سیز یاخجی آنلایارسیز
.......
شعر و ترجمه : شهربانو ( قایاقیزی)

...
متن فارسی
خانه شوهر شنیدم ، حرف تازه ای باز من
حرفی زدم و غرید ، سواری نمیدم به تو من
گفتم که عیده بریم ، بدیدن اقوامم
عید برای اینه که، حال و هوا عوض بشه
حرمت کن یک کمی ، به بزرگان فامیل
ما رفتنی هستیم و خوبی میمونه بر دل
دوستی رو تازه کنیم ، کدورت فایده نداره
در سال نو درد کهنه ، دلمو به درد میاره
گفت که زیاد حرف نزن ، تو کارهام دخالت نکن
هر چی میگم من به تو ، چرا واسه ی چی نپرس
گفتم خطا نکردم ، حرف بدی نگفتم
خواستم که در سال نو ، به دید و بازدید برم
غرید که تو زنی ، جمع کن دست و پاتو
من یک خان زاده ام ، سواری نمیدم به تو
جائی که مرد نشسته زن حرف نمیزنه
تو کارهای مردش دخالت نمی کنه
از این سخنان او ، من شاخ در آوردم
دلم از من خواست ، دیگه حرفی نزنم
باز تحمل نکردم ، دوباره به حرف اومدم
وقتی دوباره غرید ، از ترسش لرزیدم
گفتم یار نازنین ، البته پاشا و خانی
سواری دادن چیه ، نعوذ بالله اسبی ؟؟؟
این دفعه را که غرید ، مثال بید لرزیدم
دروغ چرا ، از لگد ترسیده خاموش شدم
وای خدا با یک اسب ، وصلت کرده ام من ؟
چشمم عوضی دیده ، خطا کرده ام من ؟
فرق انسان با اسب ، قد آسمان و زمینه
حالا فهمیدم چه روزی ، برایم در کمینه
به این نصفه آدم من چگونه حرف بفهمونم
فرق خوب و بد رومن ، چگونه یادش بدم؟
الغرض آی خانمها ، نوشتم که بخوانید
درد خانمها را شما بهتر می دانید

Sonntag, Oktober 21, 2007

فلک


شانلی گؤردوکجه منی ، سانکی ائدیر غور فلک
مین کلک چیده ائدیر ، باشیما فی الفور فلک
نامراد اولماغیم اولدویسا مرادی ، اولدوم
ایندی بیلمم نه مرادیله ائدیر دو.ر فلک
آسمان اولدومی سوراخ ، ایکی گون گولدو اوزوم
کی مکافات اولاراق ، بونجا ائدیر جور فلک
آرتیق اویناتما منی سن دخی ای عشق جنون
من اؤزوم اویناییرام ، چالسادا هر طور فلک
ایندیلیک رقصده ییز ، تا گؤره لیم کیم ییخیلیر
من و دل ، عشق و هوس ، حوث و حمل ، نور فلک
....
نام شاعر : میرزا علی اکبر صابر طاهرزاده
....
فلک
وقتی خوشحالم می بیند ، گوئی آتش می گیرد فلک
فوری هزار کلک بر سرم می چیند ، فلک
اگر نامرادیم هدفش است ، شدم
حالا نمی دانم با چه هدفی می چرخد فلک
دو روزی که آسمان سوراخ شد ، روی من خندید
که به هدف مکافات ، این همه ستم می کند فلک
دیگر به بازیم نگیر ای عشق جنون
من خودم می رقصم به هرآهنگی که می زند ، فلک
حالا که در حال رقصیم ، تا ببینیم چه کسی زمین می خورد
من و دل ، عشق و هوس ، حوث و حمل ، نور فلک

Samstag, Oktober 13, 2007

تانیسین

اؤزلرینی عمان دریا بیلنلر
بیزی ده مستحکم چون قاف تانیسین
آغیر مجلیسلره واریب گئده نلر
تعریف ائیله ینده وصاف تانیسین
...
اوره گیم دریادیر سینه م عمان دیر
اونون ایچی زعفران دیر توکان دیر
منیم یوکوم لعلی گوهر مرجان دیر
آرپا – سامان دئییل علاف تانیسین
...
سؤزلریم دوغرودور دئمرم یالان
گفتاریما شایق ایران و توران
ماتاحیم آلماس دیر لعلی بدخشان
یوکوم پامبیق دئییل نداف تانیسین
...
حقده بیلیر من شئیطانلا دوشمانام
سیر سؤزومو هر نادانا دئشمه نم
من یوکومو هر مکان دا آشمانام
بیر یئرده آچارام صراف تانیسین
...
قاسیم دئییر : عاشیقلارین باشی یام
اوستادلار یانیندا هله ناشی یام
دورو گوهر کانی ، قیزیل داشی یام
آپار زر یانینا زرباف تانیسین
...
نام شاعر : خسته قاسیم
...
بشناسد
ای کسانی که خودتان را دریای عمان می دانید
ما را نیز کوه قاف محکم بدانید
ای آنانی که به مجالس سنگین می روید
هنگام تعریف ، تعریف کننده شما را بشناسد
...
دلم دریاست ، سینه ام عمان است
درونش زعفران است دکان است
بارم لعل و گوهر و مرجان است
کاه و جو نیست که کاه فروش بشناسد
...
حرفهایم درست است دروغ نمی گویم
علاقمند سخنانم ایران و توران است
متاعم الماس و لعل بدخشان است
بارم پنبه نیست که پنبه زن بشناسد
...
حق هم می داند من فریب شیطان را نمی خورم
سفره دلم را پیش هر نادانی باز نمی کنم
من بارم را در هر مکانی باز نمی کنم
در جائی باز می کنم که صراف بشناسد
...
قاسم می گوید : سرکرده عاشقها هستم
نزد استادان هنوز ناشیم
معدن در و گوهر ، سنگ طلا هستم
کنار زر ببر زرباف بشناسد

Donnerstag, September 27, 2007

آللاه دان ایسته ییم


دیز چؤکوب قارشیندا دوعا ائدیرم
اوجالاردان اوجا بیلیرم سنی
ساخلا اؤز یانیندا روحومو آللاه
بیرده بو دونیایا گتیرمه منی
...
سیرلی رویالاریم داغیلاجاقسا
آرزوم گؤزلریمده بوغولاجاقسا
عذابیم منیمله دوغولاجاقسا
بیرده بو دونیایا گتیرمه منی
...
نامردی مردیندن چوخ اولاجاقسا
عالیم لر آج ، گدا توخ اولاجاقسا
یارانمیشلار بیرگون یوخ اولاجاقسا
بیرده بو دونیایا گتیرمه منی
...
بو دونیا ذوق – صفا وئرمه سه اگر
هر درده بیر شفا وئرمه سه اگر
عزرائیل استعفا وئرمه سه اگر
بیرده بو دونیایا گتیرمه منی
...
بو یالان دونیانین ترس آیناسی وار
سئوینجه به نزه یه ن چوخ بلاسی وار
تکرار گؤرمه ییمین نه معناسی وار ؟
بیرده بو دونیایا گتیرمه منی
...
گؤردوم بو دونیانی ، قورو قفسدیر
سن بیزه وئردیین عیبرتلی درسدیر
بیر دفعه پئشمان اولموشامم دا بسدیر
بیرده بو دونیایا گتیرمه منی
....
دیزچؤکوب قارشیندا دوعا ائدیرم
اوجالاردان اوجا بیلیرم سنی
ساخلا اؤز یانیدا روحومو ، آللاه
بیرده بو دونیایا گتیرمه منی
...
شاعر : نصرت کسمنلی
....
درخواست من از خدا
در مقابلت زانو می زنم و دعا می کنم
از بالاترین ها بالاتر می دانم
خدایا روحم را نزد خودت نگهدار
دوباره مرا به این دنیا نیاور
...
اگر قرار است رویاهای رازدارم پخش شوند
اگر قرار است ارزویم در چشمانم خفه شوند
اگر قرار است عذابهایم با من زاده شوند
دباره مرا به دنیا نیاور
...
اگر قرار است نامردش از مردش بیشتر باشد
اگر قرار است عالم گرسنه و گدا سیر باشد
اگر قرار است مخلوقات روزی نابود شوند
دوباره مرا به دنیا نیاور
...
اگر این دنیا ذوق و صفا ندهد
اگر به هر دردی شفا ندهد
اگر عزرائیل استعفا ندهد
دوباره مرا به این دنیا نیاور
...
این دنیای دروغ آینه معکوس دارد
خیلی بلای شبیه به خوشی دارد
دوباره دیدنم چه معنائی دارد ؟
دوباره مرا به این دنیا نیاور
...
این دنیا را دیدم ، قفسی خالی و خشک است
آنچه که تو به ما دادی درس عبرت است
یک بار پشیمان شده ام دیگر بس است
دوباره مرا به این دنیا نیاور
...
در مقابلت زانو می زنم و دعا می کنم
از بالاترین ها بالاترت می دانم
خدایا روحم را نزد خودت نگهدار
دوباره مرا به این دنیا نیاور

Samstag, September 22, 2007

دلبر - عاشق قربانی


دوروم دولانیم باشینا
عاشیقیندن کوسه ن دیلبر
گؤزلرین تیک گؤزلریمه
نه من دینیم نه سن دیلبر
..
مینا قدین زبرجد دیر
نه دئسه ن جانا میننت دیر
ائل کؤچوب اتاق خلوت دیر
گلسن آلام بوسه دیلبر
...
ایتیرمیشه م مارالیمی
بیر سینه سی یارالیمی
گونوز صبر و قراریمی
گئجه یوخوم کسه ن دیلبر
...
قربانی اؤزونه به دی
یار حسرتی قددیم ایدی
نه دئدیم خاطرینا دیدی
بو من دیلبر ، بو سن دیلبر
آشیق قربانی
.........
دور سر تو بگردم
ای دلبری که از عاشقت قهر کردی
چشم بر چشمم بدوز
نه من حرفی بزنم نه تو ، دلبر
...
قد مینایت زبرجد است
هر چه بگوئی منت برجانم گذاشتی
ایل کوچ کرده و اتاق خلوت است
بیا تا بوسه ای از تو بگیرم
...
آهویم را گم کرده ام
یکی که سینه اش زخمی است
آن دلبری که روز صبر و قرارم
و شب خوابم را از من گرفته
...
قربانی برای خودش آقاست
حسرت یار قدم را خم کرد
چه گفتم که به تو برخورد
این من ، این هم تو ، دلبر

Mittwoch, September 12, 2007

اوروج


معجز شبستری این شعر انتقادی را در وصف کسانی سروده است که از روزه فقط بستن دهان در طول روز و خوردن و خوابیدن وقت افطار می دانند .
اوروج
یئه ایچ آخشام ، اوزان یات دور اوباشدان
گئنه یئه ایچ اوزان ای ماه تابان
گئنه یات تورشا مثل آبغوره
او قدری که گونش دوشسون چوخوره
گونارتا وقتی دور آل دسته مازی
کسالتله تمام ائیله نامازی
ایشین یوخدو گئنه گیر رختخوابه
گؤزون یوم ، انتظار ائت آفتابه
زمانیکه او نور آسمانی
وداع ائتدی هیولای جهانی
مؤذنلر چیخاردام اوسته بانلار
باشین قووزار متکادن یاتانلار
یاتاخدان سن ده دور ای ماه پاره
یئه ایچ قلیانی چک یوخلا دوباره
منی خسته ائده ر چون بو عبادت
نه دور نفعی بونون غیر از کسالت
یاتار ، زحمت نه دور بیلمز غنی هئچ
قالار فه له شاما ایش سیز اولار گئچ
نئجه یاتسیون زواللی رنجبرلر
که بیر لقمه یاوان اکمک یئیرلر
فلک عاجز باساندور ظولم کون دور
بونی کاش آنلاییدی اهل کوندور
...
روزه
عصر بخور و بنوش و بخواب و سحری بیدار شو
باز بخور و بنوش و دراز بکش ای ماه تابان
باز بخواب و ترشیده شو مثل آبغوره
به قدری که آفتاب بالا بزند
وقت ظهر بلند شو و وضو بگیر
با کسالت نمازت را بخوان
کاری نداری باز برو توی رختخواب
چشمانت را ببند و منتظر آفتاب شو
زمانی که آن نور آسمانی
هیولای جهان را ترک کرد
موذنها پشت بامها بانگ برآوردند
کسانی که سرشان روی متکا است سر بلند می کنند
ای ماهپاره تو هم از رختخواب بلند شو
بخور و بنوش و قلیانت را بکش دوباره بخواب
چون این گونه عبادت خسته ام می کند
فایده این جز کسالت چیست ؟
ثروتمند می خوابد و زحمت چیست نمی داند
کارگر بیچاره و بدون کار دیر می ماند
رنجبر بیچاره چگونه بخوابد
که یک لقمه نان خالی می خورد
فلک به عاجز طلو می کند و له می کند
کاش این را اهالی روستای کندر می فهمیدند

سووقه ت


بیر نئچه گون قورتولورسان ، بو غربتین هاواسیندان
گئنه وطن تورپاغینا ، گئدیرسن خوش حالین اولسون
بو اتاق بو دؤرد دوواردان ، سویوق قانلی اینسانلاردان
بو غربتین آجی سیندان ، قاچیرسان خوش حالین اولسون
یار و یولداشین گؤرورسن ، آناوین الین اؤپورسن
وطنی طواف ائدیرسن ، زیارتین قبول اولسون
...
سووقه ت نه ایستیرسن دئدین ، سیفاریش وئریم گلنده
تبریزیمین تورپاغیندان ، بیر اوووج گتیر گلنده
یار و یولداشدان آنامدان ، قوهوم قونشودان آتامدان
مدرسه شاگیردلاریمدان ، بیر خبر گتیر گلنده
تربیت بازارا گئتسه ن ، شیشه گرخانادان کئچسه ن
بوز شووه ره ن شربتیندن ، بیر ایسکان گتیر گلنده
سیخیلدیم قیش هاواسیندان ، هم شاختا همی قاریندان
وطنین باهار یاییندان ، بیر آزجا گتیر گلنده
........

شهربانو - قایاقیزی
......

سوغاتی
چند روزی رها میشی ، از این هوای غربت
باز به خاک وطن میری خوش به حالت
از این اتاق از این چهار دیواری ، از آدمهای خونسرد
از تلخی بی کسی ، می گریزی خوش به حالت
یار و دوست را می بینی ، دست مادرت را می بوسی
وطن را طواف می کنی ، زیارتت قبول
...
سوغاتی چه می خواهی پرسیدی ، سفارش کنم وقتی می آیی
از خاک تبریزم یک مشت برایم بیار
از فامیل و همسایه و مادرم ، از دوست و آشنا و پدرم
از شاگردان مدرسه ام ، خبری برایم بیار
تربیت بازار را که دیدی ، از شیشه گر خانه که گذشتی
از آن شربت خاکشیر ، یک استکان برایم بیار
دلتنگ شدم از هوای زمستانی ، از برف و یخبندانش
از بهار و تابستان وطنم ، یک ذره برایم بیار

Montag, September 03, 2007

بو یوردون


بو یوردون یاشی بللی
باهاری قیشی بللی
قایاسی ، داشی بللی
حسرتیمین یاشی یوخ
...
بو یوردون چؤللری وار
نازنین گؤللری وار
ایلاری ، ایللری وار
حسرتیمین یاشی یوخ
...
یول سالیب قیشا عؤمروم
قالخیر یوخوشا عؤمروم
دولسادا یاشا عؤمورم
حسرتیمین یاشی یوخ
...
مدینه گلگون
...
سن و سال این آب و خاک معلوم است
بهار و زمستانش معلوم است
صخره و سنگش معلوم است
حسرتم سن و سالی ندارد
...
این آب و خاک شحراها دارد
برکه های خوشی دارد
ماهها و سالها دارد
حسرتم سن و سالی ندارد
...
عمرم راهی زمستان شده
به سربالائی می رود عمرم
سن و سالش هم تمام شود
حسرتم سن و سالی ندارد

Sonntag, August 26, 2007

آللاها شکایت - نصرت کسمنلی

عؤمروم گئدر گلمز یولدو
آجیسی دا منه بالدی
اته یینده الیم قالدی
منی گؤرمدین الله هیم
...
عؤمور وئردین اؤلمه ک اوچون
کدر وئردین بؤلمه ک اوچون
کؤنول وئردین سئومه ک اوچون
سئوگی وئرمه دین الله هیم
...
چوخ آتدیلار سؤز داشینی
هرکس قورویور باشینی
آخیتدیلار گؤز یاشیم
سن ده سیلمه دین الله هیم
...
من توتدوم حقین یولونو
حاقسیزلار قیردی قولومو
سنی سئوه ن بیر قولونو
نییه سئومدین الله هیم ؟
...
عؤمروم حسرت قالدی یارا
سن یازانی دئی کیم پوزا
ایمکان وئردین اینصاف سیزا
اینصاف وئرمه دین الله هیم
...
ایللریمی سرت گؤندردین
آغریلی حسرت گؤندردین
چکیلمه ین درد گؤندردین
دؤزوم وئرمه دین الله هیم
نصرت کسمنلی
...
شکایت به خدا
عمرم راهی بدون بازگشت است
تلخیش هم برایم عسل است
دستمک به دامانت ماند
مرا ندیدی خدایم
...
عمر دادی برای مردن
غم دادی برای قسمت کردن
دل دادی برای عاشق شدن
عشق ندادی خدایم
...
سنگ سخن را خیلی به سینه زدند
هرکس مواظب سر خویش است
اشک چشمم را جاری کردند
تو هم اشکم را پاک نکردی خدایم
...
من راه حق را گرفتم
ناحقها بازویم را شکستند
بنده دوستدارت را
چرا دوست نداشتی خدایم ؟
...
عمرم در حسرت بهار ماند
سرنوشتی که تو نوشتی چه کسی به هم می زند
به بی انصاف امکان دادی
انصاف ندادی خدایم
...
سالهایم را سخت فرستادی
حسرت پر درد فرستادی
دردهای تحمل نکردنی فرستادی
تحمل ندادی خدایم

Donnerstag, August 16, 2007

نه لر گؤردوم بو دونیادا


بیلن یوخدور سیری نه دیر
نه لر گؤردوم بو دونیادا
خئیری نه دیر ، شری نه دیر
نه لر گؤردوم بو دونیادا
...
سودان قورو چیخان گؤردوم
درده دولوب چیخان گؤردوم
ائو تیکیب ، ائو ییخان گؤردوم
نه لر گؤردوم بو دونیادا
...
خئیرله شر قوشا گلدی
بو جهانی فانی بیلدی
مرد اغلادی ، نامرد گولدو
نه لر گؤردوم بو دونیادا
...
هر اوجاقدا اجی توستو
قیشی سویوق ، یازی ایستی
بیلمیرم یاخشی دی پیسدی
نه لر گؤردوم بو دونیادا
...
دوست بیلدییم حاققی داندی
حاققی دانان اودا یاندی
دونیا اولدن یالاندی
نه لر گؤردوم بو دونیادا
...
بیری گئدر بیری گله ر
هر گله ن دونیانی بؤله ر
بو دونیا چتین دوزه لر
نه لر گؤردوم بو دونیادا
...
نام شاعر : نصرت کسمنلی
....
چه ها دیدم در این دنیا

کسی نمیداند رازش چیست
چه ها دیدم در این دنیا
خیرش چیست ، شرش چیست
چه ها دیدم در این دنیا
...
از آب خشک بیرون آمده دیدم
به درد خنده کنان دیدم
خانه آباد کن و خانه خراب کن دیدم
چه ها دیدم در این دنیا
...
خیر و شر جفت آمد
این دنیا را فانی دانست
مرد گریست ، نامرد خندید
چه ها دیدم در این دنیا
...
در هر اجاقی دود تلخ
زمستانش سرد و بهارش گرم
نمیدانم خوب است یا بد
چه دیدم در این دنیا
...
آنکه را که دوست می دانستم حق را انکار کرد
آنکه حق را انکار کرد در آتش سوخت
دنیا از اول دروغ است
چه دیدم در این دنیا
...
یکی می رود ، یکی می آید
هر کسی که می آید دنیا را قسمت می کند
درست شدن این دنیا سخت است
چه ها دیدم در این دنیا

Sonntag, August 12, 2007

آیریلدیق

خیلی واخدیر آیریلمیشیق یارایلن
گؤردوک آما تانیشمادیق آیریلدیق
قالدی جاندا قیزیل – قیزیل دردیمیز
بیرجه کلمه دانیشمادیق آیریلدیق
غریب – غیرب دوردوق بیگانه لر تک
سویوق – سویوق باخدیق دیوانه لر تک
دؤنمه دیک باشینا پروانه لر تک
عئشق اودونا یانیشمادیق آیریلدیق
یاریم ساعات بیر ارادا قالمادیق
عئشق آتشین جانیمیزا سالمادیق
یالواریبان یارین کؤنلون آلمادیق
ائله گئتذدی باریشمادیق آیریلدیق
او زامان کی آشنالیغی ترک ائتدیک
جورا دودشدوک جیگیری برکیتدیک
آرالیقدان کؤنول قوقون اورکودوک
بیر – بیریله قونوشمادیق آیریلدیق
واقف سئودی بیر ایغراقسیز بی وفا
بادا گئتدی تامام چکدیغی جفا
گؤروشوبه ن ائیله مه دیک خوش صفا
قوجاقلاشیب ساریشمادیق آیریلدیق
نام شاعر : واقف
...
جدا شدیم
خیلی وقت است که من و یار جدا شده ایم
همدیگر را دیدیم و آشنا نشدیم و جدا شدیم
در جانمان دردما ماند
یک کلمه حرف نزدیم و جدا شدیم
غریب ایستادیم مثل بیگانه ها
به هم سرد نگریستیم مثل دیوانه ها
دور سر هم نگشتیم مثل پروانه ها
به آتش عشق نسوختیم و جدا شدیم
نیم ساعتی کنار با هم نبودیم
آتش عشق را به جانمان نیفکندیم
التماس کنان دل یار را به دست نیاوردیم
چنان گذشت ، آشتی نکردیم و جدا شدیم
آن زمانی که آشنائی را ترک کردیم
به جور و جفا افتادیم و دلمان را سفت کردیم
قوی دل را از میانه پرانیدیم
با هم حرف نزدیم و جدا شدیم
واقف عاشق بدون اغراق یک بی وفا شد
تمام جفائی که کشیده بود به باد فنا رفت
وقتی همدیگر را دیدیم خوش صفا نکردیم

همدیگر را بغل نکرده خداحفظی نکرده جدا شدیم

Dienstag, August 07, 2007

آدسیز


حاق سؤیلویه رک قانلا گرک قاندالین آچدیم
قاچدیم گونشه دوغرو دؤزوم دؤنگه سین آشدیم
گلدیم یانار اولماقلیغا دوزلوک اوجاغیندا
اوچدوم یووا سالماغلیغا اؤزلوک بوجاغیندا
وای وای بیله اؤزلوک نه یامان اؤزگه لیک اولدو
دوزلوک دیلینه یالخی یالانلار ئیلیگ اولدو
ای وای منه ، اود تک نییه دالدیم داغا سیغدیم
او.لدوز بولاغیندان آخاراق توپراغا سیغدیم
*
خیففت پاپاغین باشلارینا دینگه قویانلار
هر لحظه بیر آلچاقلیغا بیر رنگه اویانلار
قورخاقلیق الیفباسینی تدریس ائلیه نلر
بیر ذره جه شهرت دالیسیجا دیله نه نلر
دان اولدوزونو دانماغا گؤز سوز یاشایانلار
یار اولمادا بیگانه یه اؤز سوز یاشایانلار
حاق سؤیله یه ن اینسانلاری بد نام ائلیه نلر
دوز یول دؤیه ن آسلانلارا دیوانه دئیه نلر
*
قیشلار ، قاریسین یاز دییه رک اورتایا قاتدیز
بایقوش نفسیله گئجه نی شرقه جالاتدیز
دونیادا قانی قاتقی ، قاباقجیل اولا بیلمز
قات – قات اگیلن قارسینا کؤلگه سالا بیلمه ز
فیکرایله گلن نسله حقارتداشییان ! سوس
دیلسیز دانیشیب ، کار ائشیدیب ، کور یاشییان ! سوس
حق گیزله نر آنجاق گؤزل آوازه سی ایتمز
سارساقلاما آرتیق سحر افسانه سی بیلمیز
یئلکن یئله قاتمیش گئمی دریالارا سیغماز
ائولاد « نسیمی » بئله دونیالارا سیغماز
........
نام شاعر : حمیده رئیس زاده – سحر خانیم
این شعری بسیار زیباست و من تا جائی که خودم درک کردم ترجمه اش کردم .
...
بی نام
در حال گفتن از حق زنجیر خون آلود را باز کردم
بطرف خورشی دویدم ، از پیچ تحمل سرازیر شدم
آمدم برای سوختن در اجاق درستی
پرکشیدم به سوی لانه ساختن در گوشه خود بودن
وای وای این خود بودن ، چه بد بیگانه بودن شد
به زبان راستی تنها دروغها صاحب شدند
وای بر من چرا پشت کوه پناه گرفتم
مانند خاک جدا شده از سرچشمه ستاره شدم
*
ای آنان که کلاه خفت را روسری وار به سر نهاده ها
هر لحظه به یک پستی و رنگی درآمده ها
الفبای ترسو بودن را تدریس کرده ها
برای یک ذره شهرت گدائی کرده ها
برای انکار ستاره صبحگاهی بی چشم زندگی کننده ها
در نبود یار برای بیگانه ها بی خود زندگی کننده ها
انسانهای حق گو را بدنام کننده ها
انسانهای درستکار را دیوانه خطاب کننده ها
*
زمستان را به امید کهنه شدن بهار به میدان آوردید
با نفس جغد وارتان شب را به شرق ریختید
در دنیا کسی که خونش آلوده است نمی تواند راهبر باشد
به کرار پشت خم کننده نمی تواند بر مقابلش سایه بیفکند
ای که برای نسل متفکر امروزی حقارت حمل کردی ! خاموش
بی زبان سخن گو ، کر شنونده ، کور زندگی کرده ! خاموش
حق پنهان می شود ، اما آوازه بلندش گم نمی شود
هذیان نگو دیگر ، ای آنکه افسانه سحر را نمی دانی
کشتی بادبان به باد سپرده در دریاها نمی گنجد
فرزند « نسیمی » در چنین دنیاهائی نمی گنجد

Donnerstag, August 02, 2007

حیات دان ایسته دییگیم


بیرجه ایچیملیک سو ، بیر اووج تورپاق
بیر چینار کؤلگه سی ، بس ائدر منه
بیر لطیف بنؤوشه ، بیر یاشیل یارپاق
حزین بیر نئی سسی بس ائدر منه
...
بیر سونبول دنه سی ، بیر آیدین سما
بیتمز بیر خاطرات بس ائدر منه
بیر حسرتسیز عمور ، بیر سونسوز وفا
بیر عمورلوک حیات بس ائدر منه
...
بیر کؤرپه گولوشو ، بیر توی صداسی
بیر دوست صداقتی بس ائدر منه
بیر قارانقوش سسی ، بیر یاز هاواسی
بیرده ائل شفقتی بس ائدر منه
...
نام شاعر : مدینه گلگون
...
آنچه که از زندگی میخواهم

یک بار آب نوشیدنی ، یک مشت خاک
سایه درخت چنار برایم کافیست
یک بنفشه لطیف ، یک برگ سبز
صدای غمگین نی برایم کافیست
...
یک دانه سنبل ، آسمان روشن
عمر بدون حسرت ، وفای بی پایان
زندگی به اندازه یک عمر برایم کافیست
...
خنده یک نوزاد ، صدای عروسی
صداقت یک دوست ، برایم کافیست
صدای چلچله ، هوای بهاری
یکی هم شفقت ایل و طایفه ، برایم کافیست

Sonntag, Juli 29, 2007

یئتیر


ای فلک درد و غمیم شرحینی جانانه یئتیر
ثبت قیل ملک خراجینی او سلطانه یئتیر
داهی یوخ تاب و توان جسم ضعیفیمده منیم
یاکی آل جانیم یا دردیمی درمانه یئتیر
روح پروردی لبی وقت تبسمده صبا
روحی بو تندن آلیب او لب خندانه یئتیر
گؤردو او زلفی کؤنول اولدو پریشان احوال
بو پریشانلیغی او زلف پریشانه یئتر
زلف رویون ایلدی مذهبیمی سست منیم
یا منی کافر ائله یا دا کی ایمانه یئتیر
گئتدی او یوسف مه روی گؤزوم آغلاما آز
خوناب جگرین جهد ائله عمانه یئتیر
بونجا حیران حزین سالما آیاقدان اؤزونی
گلشن جاندا بیتن سرو خرامانه یئتیر
...
نام شاعر : حیران خانیم
...
برسان
ای فلک شرح درد و غمم را به جانانم برسان
خراج ملک را ثبت کن و به آن سلطان برسان
دیگر در جسم ضیفم تاب و توانی باقی نمانده
یا جانم را بگیر ، یا دردم را درمان کن
ای صبا ، لبش هنگام تبسم روح پرور است
روحم را از این تن بگیر و به آن لب خندان برسان
دل آن زلف را دید و پریشان حال شد
این پریشانیم را به آن پریشان زلف برسان
زلف و رویت مذهبم را سست کرد
یا کافرم کن یا به ایمانم برسان
آن یوسف مه روی رفت ، چشمم کم گریه نکن
سعی کن خونابه جگرت را تا عمان برسانی
حیران حزیز اینهمه خود را از پا نیانداز
خود را به سرو خرامان روئیده در گلشن جانت برسان

Montag, Juli 23, 2007

سیز دئیین قیزلار


قلبیمده بیر سیر وار کوهنه لدیب ایللر
گوندوز قان آغلایار ، گئجه لر سیزلار
گئنه قیز دیلینی قیز یاخجی بیلر
دردیمی او قیزا سیز دئیین قیزلار
...
ائله توتولولار دیلیم سؤز توتمور
ائله یارالییام یارام کؤز توتمور
اوندان باشقاسینی نئینیم گؤز توتمور
سئوگیمی او قیزا سیز دئیین قیزلار
...
منیم سؤز اوخوما ، یای سیزدن اولسون
بو عشقه بیرآز دا پای سیزدن اولسون
منیم ائلچی لریم قوی سیزدن اولسون
دردیمی او قیزا سیز دئیین قیزلار
...
بئله دویون اولماز بئله داغ اولماز
اونسوز اوره گیمده یارام ساغالماز
بیر یاخشی لیق ائدین دونیا داغیلماز
دردیمی او قیزا سیز دئیین قیزلار
...
درمان اوندان گلن جوابدی والله
سؤزومو دئمه یه جان آتدیم والله
الله ها خوش گئدر ثوابدی والله
دردیمی او قیزا سیز دئیین قیزلار
...
نام شاعر : نصرت کسمنلی
...
دخترها شما بگوئید
در دلم رازیست که سالها کهنه است کرده
روزها خون می گرید و شبها ناله می کند
باز هم زبان دختر را دختر خوب می فهمد
دخترها ، درد مرا شما به آن دختر بگوئید
...
چنان گرفته می شون که زبانم بند می آید
چنان زخمی هستم که زخمم بسته نمیشود
چه کنم جز او چشمم کسی را نمی پسندد
عشقم را شما به او بگوئید ، دخترها
...
شعر گفتن از من ، پخش کردن از شما باشد
در ابراز عشقم یک کمی هم شما سهیم باشید
خواستگاران من شماها باشید
دردم را به آن دختر شما بگوئید ، دخترها
...
گرهی این چنین ، داغی این چنین نمی شود
بدون او زخم دلم مرحم نمی یابد
یک خوبی کنید ، دنیا داغون نمی شود
دردم را به آن دختر شما بگوئید ، دخترها
...
درمانم جواب اوست ، به خدا
برای گفتن حرف دلم تلاش کردم ، به خدا
خدا را خوش می آید ، ثواب است به خدا
دردم را شما به آن دختر بگوئید ، دخترها

Mittwoch, Juli 18, 2007

سن بی وفا اولما یار آماندیر


سن بی وفا اولما یار آماندیر
گول بی وفادیر ، یاناغی قاندیر
می لاله کیمی قیزارمیش آنجاق
هیجرین اوزو ساپ ساری سوغاندیر
لاله اوره گی داغیله دولموش
کؤینه گی قیزیل کیمی عیاندیر
زر ایله قادیندا هئچ گؤزوم یوخ
توسکویله دولو ائویم زاماندیر
بیگانه لریله آشنالیق
باش توتماز آخیردا بال یالاندیر
دوشمن قمه سین آلیب الیندن
گیزله تمیشم هارداسا نهاندیر
هیجرین عذابین یازیم می یارا ؟
یازماقیله بیلمه یین اساندیر
رفتاریما بیر عیب توتان یوخ
کنده ، شهره ، نه یی زیاندیر؟
چکمه بازارا چوروک ماتاهی
گؤرسه تمه کی مشتری قاناندیر
صاحب خزانین بودورمی رنجی ؟
بو رنج بیزیله مهرباندیر
صائب تبریزی
...
زنهار ، تو بی وفا نشو یار
گل بی وفاست ، گونه اش خونین است
می مانند لاله سرخ شده اما
رخ هجر زرد زرد ، پیاز است
دل لاله پر از داغ شده
پیراهنش مانند طلا آشکار است
چشمداشتی بر زر و زن ندارم
مدت زمانیست که خانه ام پر از دود است
اشنائی با بیگانگان
به جائی نمی رسد عسل ، دروغ است
قمه دشمن را از دستش گرفته
پنهانش کرده ام ، هر جاست نهان است
عذاب هجر را به یارم بنویسم ؟
با نوشتن دانستن آسان می شود
کسی به رفتارم ایراد نمی گیرد
کجایش به ده و شهر ضرر دارد ؟
متاع پوسیده را به بازار نکش
نشان نده که مشتری با فهم است
صائب رنج خزان این است ؟
این رنج با ما مهربان است